Mekanik Bel Ağrısı
Bel kaslarının gerilmesi yada burkulması en sık rastlanılan bel ağrısı sebebidir. Normalde bel kasları kasılı durumda vücudu taşırlar fakat anormal hareketlerlebu kasılı kasların zedelenmesi ile bu hadise oluşur. Burada kasdaki yırtılma yada kasın ligament aracılığıyla kemiğe yaptığı bağlantı yırtılır bu genellikle ani yüklenme yada çok aşırı kullanılmaya başlı olarak gelişmektedir.
Bel kasları kasılıp burkulunca etraftaki yumuşak dokuda enflamasyona nedenolur buda sinirleri irrite ederek ağrıya sebep olur, buda haslarda spazma neden olur
Omurga aksını üç adet kas grubu destek olur:
- ekstansör kaslar (beli geriye eğmeye yarayan kaslar) (bel ve kalça kasları)
- fleksğr kaslar (beli öne eğmeye yarayan kaslar) ( abdominal kaslar ve iliopsoas kası
- oblik yada rotator kaslar (yan tarafarda bulunan kaslar)
Şikayetler
- bel ağrısı sadeve kaba ete doğru yayılır baldır ve bacaklara yayılmaz
- bel kaslarında sertlik ve hareket kabiliyetinin azalması
- normal yürümenin yapılamaması bir tarafa eğik yürüme
- kas spazmının istirahat yada hareketle olması
- ağrının en fazla 10-14 gün sürmesi
Teşhis için yapılan testler
Genellikle görüntüleme testlerine gerek yoktur eğer iyileşme olmuyorsa yada 2 haftadan fazla sürüyorsa. Altta yatan bel fıtığı olup olmadığının tespiti önemlidir.
- direk röntgen grafisi: kemik yapıyı ve kemikteki problemler ile aksın pozisyonunu göstermeye yarar bu sekile herhangi bir tümör enfeksiyon yada kırık olup olmadığı ortaya konulur
- MRI: disk sinir kord ve ligamentle gibi yapıların 3 boyutlu olarak gösterilmesi iiçin önemli bir yer tutmaktadır
Tedavi
Kısa süre için yatak istirahati önermekteyiz bu süre 1-3 gün arasıdır. Uzun istirahat kasın gücünün kaybolmasına kas sertliğinin artmasına ve hastadaki ağrının artmasına neden olmaktadır. İlaç olarak non-steroidal antiinflamatuarlar verilir
Fizik tedavi önerilebilir ve burada yapılan tedaviler: pelvik çekme, hafif masaj, buz ve sıcak tedavisi, ultrason, elektrikle kas uyarılması ve germe egzersizleri yapılabilir bunun yanında non-steroidal antiinflamatuarlar ve kas gevşeticileri uygun olur.
Prognoz
Prognoz mükemmeldir genelllike bu şekildeki kas burkulmalarında tam iyileşme olur. Hastaların %90 kadarı bir ay içinde tam olarak iyileşir. Evde de buz ve sıcak uygulaması alevlenen ağrılarda non-steroidal antiinflamatuarlarla beraber uygulanabilir. Tekrarlayıp kronik hale gelmemesi için alışkanlıklarımızı değiştirmeliyiz
Hastalığı önlemek için ip uçları
Aşağıdaki ipuçları hastalığın engellemesi için faydalı olacaktır
- karın kaslarını güçlendirici egzersizler bel kaslaının güçlenmesi için önemli yer tutarlar. Yüzme, tempolu yürüme, sabit bisiklet, gözel aerobik egzersizler olup bl yük bindirmezler
- ağır malzemeleri çömelerek kaldırmanız uygun olur
- otururken ve ayatayken düzgün postürünüzükoruyun
- eğer sigara içiyorsanız sigarayı bırakın çünkü sigara ateroskleroz yapar ve diskte dejenerasyon ile bel ağrısında artışa neden olur
- stresli ortamlardan kaçının çünkü sters kas spazmını artırarak ağrınızın artmasına neden olur
- sağlıklı kiloda olmalısınız
Lomber spinal stenoz (dar kanal)
Lomber spine denilen bel kemikleri beş adet omurgadan oluşmaktadır. Bu kemikler kaburga ile kalça kemiği arasındaki bölümde yer almaktadır. Lomber spinal dar kanalda bu beş omurganın içinden sinirlerin geçtiği kanalının daralması söz konusudur. Gelişimsel problemi olanlarda gençken olabilmesine rağmen dejeneratif bir hastalık olduğu için genellikle 60 yaş üzerinde olurlar.
Lomber spinal dar kanal hastalığın çiddetine göre şikayet ve bulgu verir. Sadece daralma bu şikayeti yapmaz ama daralma ile beraber olam sinirler atrafındaki aneflamasyon şikayetleri oluşturur. Aşağıdaki şikayetlere neden olmmaktadır:
- bacaklarda ve kalçarda ağrı uyuşma ve güçsüzlük
- ağrının tek genellikel iki taraflı olarak kalça ve bacaklara siyatikteki gibi yayılması
- nadir vakalarda bacaklarda felce giden güçsüzlük
- nadir vakalrda idrar ve gaita tutamama
Bu hastalarda ağrı genellikle öen eğilme, oturma ve yatma ile rahatlar. Ağrı genellikle küçük mesafe yürüme ile kötüleşir. Dejeneratif spondilolistezis ve sejeneratif skolyoz (omurgaların yana bükülmesi) lomber dar kanal ile beraber olabilir. Dejeneratif spondilolistezis (omurganın diger omurga üzerinde kayması) faset eklemi denilen omurların hareketini sağlarken kaymasın engelleyen eklemin osteoartriti sonrasında bu özelliğini kaybetmesi ile olur. En sık rastlanılan kayma L4 omurgasının L5 üzerinde kaymasıdır. Lomber spinal stenozun tedavisindeki konseratif ve cerrahi yöntemler buradada uygulanır.
Dejeneratif skolyoz genellikle belde ve 65 yaş ve üzerindeki hastaları etkiler oluşan skolyozun derecesi az olduğu için buna bağlı ağrı konservatif yöntemlerle geçmiyorsa cerrahi düşünülebilir.
Teşhis
Teşhis beyin cerrahı tarafından hastanın hikayesi şikayeti ve muayene bulgularına göre konulur
Bilgisayarlı tomografi: Kanalın capının ölçulmesinde ve kemik yapının gösterilmesinde önemli yer tutar
Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRI): Üç boyutlu olarak yapıların gösterilmesinde önemli rol oynamaktadır, MRI ile omurilik, sinir kökleri ligamentler ve diski görmek kolaydır.
Myelografi: eskiden kullanılan faydalı yontem olup MRI ın uygulanamadıgı vakalarda kullanılabilir.
Düz Röntgen Grafi: kemik yapının ve aksın yapısını göstermesi açısından önemlidir.
Cerrahi dışı tedavi
- Anti-enflamatuar tedavi hem ödemi hemde ağrıyı azaltır.
- Epidural olarak kortizol enjeksiyonu şişmeyi azaltır bu tedavi tektatlayıcı olarak yapılmamalıdır.
- Fizik tedavi ve egzersizler vücudun güçlenmesini ve esnekliği artırarak yardıncı olurlar
Bu durumda yapılacak olan birçok cerrahi yöntem vardır doktorunuz bunlardan birini seçecektir çok nadir olguda spinal instabilite varsa spinal füzyon da yapılabilir.
Cerahi tedavi
En sık yapılan cerrahi teknik dekompresif laminektomidir. Laminaktomi içinden sinirlerin geçtiği omurga kanalonın çatısının daha geniş yer açmak için kaldırılmasıdır. Beyin carrahı laminektomiyi füzyonlu yada füzyonsuz olarak yapar diskektomide duruma göre yapılır.
Füzyon olarak posterior lomber interbadi füzyon sık olarak yapılır
Bu ameliyatlarda hastaların çoğunda ameliyat önceki ağrılarında azalma, yürüme mesafesinde belirgin artış ve iyileşme görülür. Ameliyat öncesinde kar ve zarar ilişkisi iyi hesaplanmalıdır. Hastalara tamamen iyileşeceklerine dair geranti vermek uygun değildir.
Bu yazıdaki bilgiler genel bilgi vermek amacı ile hazırlanmış olup bir doktordan alınan bilgilerin yerine kullanılamaz.
© Buradaki bilgilerin herhangi bölümü veya tamamı Prof. Dr Ersin Erdoğan’ın müsaadesi olmadan kullanılamaz veya çoğaltılamaz